ประวัติวัดธาตุทอง เอกมัย พระอารามหลวงที่รวมสองวัดเก่าริมแม่น้ำเจ้าพระยา

วัดธาตุทองเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ริมถนนสุขุมวิท แขวงพระโขนงเหนือ เขตวัฒนา กรุงเทพมหานคร อยู่หน้าสถานี BTS เอกมัย ตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2481 จากการย้ายวัดหน้าพระธาตุกับวัดทองล่างที่คลองเตยมารวมเป็นวัดเดียว ชื่อวัดมาจากคำว่าธาตุและทองของสองวัดเดิม

สรุปข้อมูลวัดธาตุทอง เอกมัย

ประวัติวัดธาตุทอง จากวัดหน้าพระธาตุและวัดทองล่าง

วัดธาตุทองมาจากวัดเก่าสองวัดริมแม่น้ำเจ้าพระยาย่านคลองเตย คือวัดหน้าพระธาตุกับวัดทองล่าง ย้ายมารวมกันบนที่ดินผืนใหม่ริมถนนสุขุมวิท

วัดหน้าพระธาตุอยู่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา ตำบลคลองเตย อำเภอพระโขนง จังหวัดพระนคร เป็นวัดที่สร้างมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ประวัติวัดเล่าว่าพระเจ้าสายน้ำผึ้งเป็นผู้สถาปนา กลางวัดมีพระเจดีย์องค์ใหญ่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุตั้งอยู่หน้าพระอุโบสถ วัดจึงได้ชื่อว่าวัดหน้าพระธาตุ

วัดทองล่างอยู่ใกล้ฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาตรงปากคลองพระโขนง ตำนานเล่าว่าที่ตรงนั้นเดิมเป็นสวนผลไม้ที่นายทองได้รับมรดกมา กลางสวนมีต้นโพธิ์ใหญ่ นายทองเห็นว่าต้นโพธิ์ควรอยู่ในวัด จะโค่นก็ไม่กล้า จึงยกที่ดินส่วนนั้นสร้างเป็นวัดเล็กๆ

ต่อมาพระภิกษุชาวมอญชื่อกะทอ ซึ่งแปลว่าปลาตะเพียนทอง ชาวบ้านเรียกว่าสมภารทอง มาช่วยนายทองสร้างอุโบสถและเสนาสนะจนครบ วัดได้ชื่อว่าวัดโพธิ์สุวรรณาราม หรือวัดโพธิ์ทอง ตามต้นโพธิ์และชื่อทองของทั้งสองคน ชาวบ้านเรียกสั้นลงเป็นวัดทอง แล้วเติมเป็นวัดทองล่างให้ต่างจากวัดทองบน

การย้ายวัดมาถนนสุขุมวิทและที่มาของชื่อวัดธาตุทอง

ชื่อวัดธาตุทองมาจากคำว่าธาตุของวัดหน้าพระธาตุ กับคำว่าทองของวัดทองล่าง สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ ทรงตั้งให้เมื่อสองวัดย้ายมารวมกัน

1. พ.ศ. 2480 รัฐบาลพระยาพหลพลพยุหเสนาต้องการที่ดินริมแม่น้ำเจ้าพระยาที่คลองเตยเพื่อสร้างท่าเรือกรุงเทพ ที่ดินของทั้งสองวัดอยู่ในเขตนั้น รัฐบาลจ่ายเงินชดเชยให้ไปรวมกับวัดอื่นหรือไปสร้างวัดใหม่
2. คณะสงฆ์ตั้งคณะกรรมการ มีพระมหารัชมังคลาจารย์ (เทศ นิทฺเทสสกเถร) วัดสัมพันธวงศ์ เป็นประธาน และตกลงรวมสองวัดไปสร้างใหม่
3. พระพรหมมุนี (ผิน สุวจเถร) วัดบวรนิเวศวิหาร แนะนำที่ดินที่ตำบลคลองบ้านกล้วย เนื้อที่ 54 ไร่ 3 งาน 82 ตารางวา ราคาไร่ละ 500 บาท
4. คณะกรรมการย้ายเสนาสนะและถาวรวัตถุของทั้งสองวัดมาปลูกสร้างบนที่ดินใหม่ สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ วัดบวรนิเวศวิหาร ทรงรับเป็นองค์อุปถัมภ์
5. พ.ศ. 2481 ประกาศย้ายวัดเป็นทางการ นับเป็นปีตั้งวัดธาตุทอง
6. 24 ตุลาคม พ.ศ. 2483 วัดได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา
7. 2 ถึง 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2505 ผูกพัทธสีมา ฝังลูกนิมิตพระอุโบสถ

ช่วงแรกวัดยังสร้างไม่เสร็จและยังไม่มีเจ้าอาวาส สมเด็จพระสังฆราชเจ้าฯ ให้พระจากวัดบวรนิเวศวิหารมากำกับดูแลชั่วคราวตั้งแต่ พ.ศ. 2482 เจ้าอาวาสรูปแรกของวัดคือพระมหานพ อังกุรปัญโญ

วัดธาตุทอง พระอารามหลวงชั้นตรี

วัดธาตุทอง พระอารามหลวง ได้รับยกฐานะจากวัดราษฎร์เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2555

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติแถลงเมื่อเดือนมิถุนายน 2555 ว่าวัดธาตุทองเป็น 1 ใน 20 วัดราษฎร์ที่ได้ยกเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี เนื่องในโอกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 84 พรรษา 5 ธันวาคม 2554 ในกรุงเทพฯ มีวัดยางกับวัดเสมียนนารีได้ยกฐานะพร้อมกัน

ก่อนหน้านั้นใน พ.ศ. 2550 สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ทรงรับวัดธาตุทองไว้ในพระอุปถัมภ์ ตราสัญลักษณ์ของวัดที่ใช้อยู่ทำขึ้นจากตราประจำพระองค์

พระอุโบสถ พระสัพพัญญู และพระพุทธรูปสำคัญ

พระอุโบสถวัดธาตุทองกว้าง 10 เมตร ยาว 24 เมตร พระประธานมีนามว่าพระสัพพัญญู เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย สร้างเมื่อ พ.ศ. 2495

พระมหาเจดีย์ 84 พรรษา ราชนครินทร์

พระมหาเจดีย์ 84 พรรษา ราชนครินทร์ เป็นเจดีย์ 6 ชั้นที่วัดสร้างตามพระดำริของสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนาฯ วางศิลาฤกษ์เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

ข่าวสดรายงานว่าทรงเลือกแบบเจดีย์ด้วยพระองค์เองก่อนสิ้นพระชนม์

ชั้นบนสุดของเจดีย์ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุ ชั้นรองลงมาเป็นพระธาตุของพระสาวก ชั้นอื่นใช้กับงานของวัด ส่วนความสูง ข่าวสดเขียนว่า 45 เมตร วิกิพีเดียเขียนว่า 48 เมตร

การเดินทางไปวัดธาตุทอง bts เอกมัย

วัดธาตุทองอยู่หน้าสถานี BTS เอกมัย ลงรถไฟฟ้าแล้วใช้ทางออก 3 ซึ่งเป็นฝั่งเดียวกับวัดและโรงเรียนมัธยมวัดธาตุทอง

วัดธาตุทอง เปิดกี่โมง และที่จอดรถ

วัดธาตุทองไม่ได้ประกาศเวลาเปิดปิดไว้ในแหล่งที่ตรวจสอบได้ บทความแนะนำวัดใกล้รถไฟฟ้าของ KTC เขียนว่าเปิดทุกวัน 05.00 ถึง 21.30 น. ซึ่งเป็นแหล่งเดียวที่พบ จะไปเช้ามืดหรือค่ำให้ถามวัดก่อน

ในวัดมีที่จอดรถ Wongnai จัดให้เป็นจุดจอดรถจุดหนึ่งของย่านเอกมัยและเขียนว่าวัดเก็บค่าจอด อัตราให้ดูที่ป้ายหน้าลานจอด

ไปไหว้พระแต่งกายสุภาพ เสื้อมีแขน กางเกงหรือกระโปรงคลุมเข่า

ข้อมูลสำหรับคนไปงานศพที่วัดธาตุทอง เอกมัย

วัดธาตุทอง เอกมัย มีศาลาบำเพ็ญกุศลจำนวนมากและมีฌาปนสถานในวัด คืนเดียวอาจมีหลายงานพร้อมกัน ต้องรู้ชื่อหรือเลขศาลาจากเจ้าภาพก่อนออกจากบ้าน

1. ถามเจ้าภาพ 3 อย่าง คือศาลา เวลาเริ่มสวด และวันฌาปนกิจ ศาลาของวัดมีทั้งที่เรียกเป็นเลขและที่มีชื่อเฉพาะ
2. ไปด้วยรถไฟฟ้า ลง BTS เอกมัย ทางออก 3 แล้วเดินเข้าวัด
3. ขับรถไปเอง เผื่อเวลารถติดบนถนนสุขุมวิทช่วงเย็นและเวลาหาที่จอด
4. แต่งกายสีดำหรือสีสุภาพ ดูรายละเอียดได้ที่การแต่งกายไปงานศพ
5. เจ้าภาพจะจองศาลาหรือกำหนดวันเผา ติดต่อสำนักงานของวัดโดยตรง จำนวนศาลา ตารางงาน และค่าใช้จ่าย วัดไม่ได้ประกาศไว้ในแหล่งที่ตรวจสอบได้

ไปงานคืนสวดอภิธรรมครั้งแรก อ่านมารยาทในงานศพไว้ก่อนได้ ส่วนลำดับของวันฌาปนกิจอยู่ในบทความพิธีเผาศพ

ไปร่วมงานเองไม่ได้และจะส่งพวงหรีดแทน ดูข้อมูลที่ต้องแจ้งร้านได้ในหน้าวัดธาตุทอง

วัดธาตุทอง เอกมัย กับวัดชื่อเดียวกันในจังหวัดอื่น

วัดธาตุทองที่เอกมัยเป็นคนละวัดกับวัดธาตุทองในต่างจังหวัด วิกิพีเดียรวบรวมวัดชื่อนี้ไว้อีก 4 แห่ง คือที่อำเภอมหาชนะชัยและอำเภอกุดชุม จังหวัดยโสธร อำเภอประจักษ์ศิลปาคม จังหวัดอุดรธานี และอำเภอบ่อทอง จังหวัดชลบุรี

วัดที่เอกมัยอยู่ติดโรงเรียนมัธยมวัดธาตุทอง ชื่อวัดเป็นที่รู้จักนอกย่านมากขึ้นใน พ.ศ. 2566 เมื่อยังโอม ศิษย์เก่าของโรงเรียน ออกเพลงและอัลบั้มธาตุทองซาวด์ วัดอื่นในเมืองหลวงค้นต่อได้จากหน้ารวมวัดในกรุงเทพ

สั่งพวงหรีดส่งถึงศาลา

สั่งพวงหรีดกับศาลาหรีดให้ไปส่งถึงศาลาวัดได้ แจ้งชื่อวัด ศาลา และข้อความบนป้ายทาง LINE ของร้าน

ภาพวัดในบทความ: ภาพปกและภาพพระอุโบสถโดย Chainwit. ภาพลานจอดรถโดย Thanapas.som จาก Wikimedia Commons สัญญาอนุญาต CC BY-SA 4.0 ครอปและปรับขนาดจากต้นฉบับ