สั่งพวงหรีดหรือสอบถามได้ตลอด 24 ชม.

ติดต่อ LINE

บทความจากศาลาหรีด

ประวัติวัดกัลยาณมิตร และหลวงพ่อโต ซำปอกง พระโตริมแม่น้ำเจ้าพระยา

ประวัติวัดกัลยาณมิตร และหลวงพ่อโต ซำปอกง พระโตริมแม่น้ำเจ้าพระยา

วัดกัลยาณมิตร หรือวัดกัลยาณมิตรวรมหาวิหาร เป็นพระอารามหลวงริมแม่น้ำเจ้าพระยา ฝั่งธนบุรี ตรงปากคลองบางกอกใหญ่ สร้างเมื่อ พ.ศ. 2368 คนมาวัดนี้เพื่อกราบหลวงพ่อโต (พระพุทธไตรรัตนนายก) ที่คนจีนเรียกว่าซำปอกง พระพุทธรูปปูนปั้นหน้าตักกว้างราว 11.75 เมตร

คนย่านนี้เรียกสั้นๆ ว่าวัดกัลยาณ์ จากฝั่งพระนครมองข้ามแม่น้ำมาจะเห็นหลังคาพระวิหารหลวงสูงเด่น เดินทางมาง่ายที่สุดคือนั่งเรือข้ามฟากจากท่าปากคลองตลาด

สรุปข้อมูลวัดกัลยาณมิตร

หัวข้อ

ข้อมูล

ชื่อเต็ม

วัดกัลยาณมิตรวรมหาวิหาร

ชื่อที่คนเรียก

วัดกัลยาณ์

ฐานะ

พระอารามหลวง ชนิดวรมหาวิหาร

สร้างเมื่อ

พ.ศ. 2368 สมัยรัชกาลที่ 3

ผู้สร้าง

เจ้าพระยานิกรบดินทร์ (โต กัลยาณมิตร) อุทิศบ้านและที่ดิน

พระสำคัญ

หลวงพ่อโต หรือพระพุทธไตรรัตนนายก คนจีนเรียกซำปอกง

ขนาดหลวงพ่อโต

หน้าตักกว้างราว 11.75 เมตร สูงราว 15.4 เมตร

ที่ประดิษฐานหลวงพ่อโต

พระวิหารหลวง อาคารใหญ่กลางวัด

พระประธานในพระอุโบสถ

พระพุทธรูปปางป่าเลไลยก์ หล่อสำริด

จุดเด่นอื่น

หอระฆังที่เก็บระฆังใบใหญ่ที่สุดในไทย เจดีย์หินอ่อน ถะจีน

ที่ตั้ง

ซอยอรุณอมรินทร์ 6 แขวงวัดกัลยาณ์ เขตธนบุรี กรุงเทพฯ

การเดินทาง

เรือข้ามฟากจากท่าปากคลองตลาด หรือ MRT สนามไชยแล้วต่อเรือ

วัดกัลยาณมิตร สร้าง พ.ศ. 2368 หลวงพ่อโตซำปอกง หน้าตักราว 11.75 เมตร พระประธานปางป่าเลไลยก์ นั่งเรือจากปากคลองตลาด

ประวัติวัดกัลยาณมิตร จากหมู่บ้านกุฎีจีนถึงพระอารามหลวง

ประวัติวัดกัลยาณมิตรเริ่มจากบ้านของเจ้าพระยานิกรบดินทร์ (โต) ขุนนางสมัยรัชกาลที่ 3 และต้นสกุลกัลยาณมิตร ที่ดินแถบนั้นเดิมเป็นหมู่บ้านที่มีพระภิกษุจีนพำนักอยู่ คนจึงเรียกว่าหมู่บ้านกุฎีจีน

พ.ศ. 2368 ท่านอุทิศบ้านและที่ดินรอบๆ สร้างเป็นวัด แล้วน้อมเกล้าฯ ถวายเป็นพระอารามหลวง พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานนามว่า "วัดกัลยาณมิตร"

พระอุโบสถสร้างราว พ.ศ. 2378 บนที่ตั้งบ้านเดิมของเจ้าพระยานิกรบดินทร์ ต่อมา พ.ศ. 2380 รัชกาลที่ 3 โปรดให้สร้างพระวิหารหลวงกับพระพุทธรูปองค์ใหญ่พระราชทานช่วยสร้าง เพราะมีพระประสงค์ให้มีพระโตอยู่นอกกำแพงเมืองเหมือนสมัยกรุงศรีอยุธยา ที่มีพระโตวัดพนัญเชิงให้ราษฎรได้กราบไหว้

พ.ศ. 2407 เจ้าพระยารัตนบดินทร์ (รอด) สร้างเจดีย์หินอ่อนบรรจุอัฐิเจ้าพระยานิกรบดินทร์ไว้หน้าพระวิหาร อีกปีหนึ่งรัชกาลที่ 4 โปรดให้สร้างหอพระธรรมแทนหอไตรเดิม

หลวงพ่อโต วัดกัลยาณมิตร พระพุทธไตรรัตนนายก

หลวงพ่อโต วัดกัลยาณมิตร เป็นพระพุทธรูปปูนปั้นลงรักปิดทอง ปางมารวิชัย ประดิษฐานในพระวิหารหลวงกลางวัด รัชกาลที่ 3 เสด็จมาก่อพระฤกษ์ด้วยพระองค์เองเมื่อ 18 พฤษภาคม 2380

  1. หน้าตักกว้าง 5 วา 3 ศอกคืบ หรือราว 11.75 เมตร
  2. สูง 7 วา 2 ศอกคืบ 10 นิ้ว หรือราว 15.4 เมตร
  3. ตอนสร้างคนเรียกพระโต หรือหลวงพ่อโต ต่อมารัชกาลที่ 4 ถวายพระนามว่าพระพุทธไตรรัตนนายก
  4. พระพักตร์เป็นแบบที่นิยมสมัยรัชกาลที่ 3 ยิ้มน้อยๆ คล้ายหน้าหุ่นละคร ที่เรียกกันว่าพระพักตร์อย่างหุ่น
หลวงพ่อโต พระพุทธไตรรัตนนายก พระพุทธรูปทององค์ใหญ่ปางมารวิชัยในพระวิหารหลวงวัดกัลยาณมิตร มีโคมระย้าและเครื่องบูชา

พระวิหารหลวงที่ครอบองค์พระนับกันว่าเป็นอาคารเครื่องไม้มุงกระเบื้องที่ใหญ่และสูงที่สุดในกรุงเทพฯ หลวงพ่อโตองค์นี้เองก็เคยนับว่าเป็นพระพุทธรูปใหญ่ที่สุดในกรุงเทพฯ ด้วย

ซำปอกง วัดกัลยาณมิตร ชื่อที่คนจีนเรียก

คนจีนและคนไทยเชื้อสายจีนเรียกหลวงพ่อโตวัดกัลยาณมิตรว่าซำปอกง หรือซำปอฮุดกง กรมศิลปากรอธิบายคำว่าซำปอกงที่ใช้เรียกพระโตแบบนี้ว่าหมายถึง "รัตนตรัย" ตรงกับชื่อไทย "ไตรรัตน" ในพระนามพระพุทธไตรรัตนนายก

ในไทยมีพระพุทธรูปชื่อพระพุทธไตรรัตนนายกที่คนเรียกซำปอกง 3 องค์ คือที่วัดกัลยาณมิตร วัดพนัญเชิงวรวิหารที่อยุธยา และวัดอุภัยภาติการามที่ฉะเชิงเทรา องค์ที่อยุธยาเก่าแก่ที่สุด อ่านเรื่ององค์นั้นได้ที่ประวัติวัดพนัญเชิง

เรื่องขอพร คนที่มาไหว้หลวงพ่อโตวัดกัลยาณมิตรมักขอให้ค้าขายดี มีโชค และเดินทางปลอดภัย คำบนหรือของถวายไม่มีกำหนดตายตัว

พระอุโบสถและพระประธานปางป่าเลไลยก์

พระอุโบสถวัดกัลยาณมิตรเป็นอาคารแบบไทยผสมจีนที่นิยมสมัยรัชกาลที่ 3 เสาสี่เหลี่ยมใหญ่ หน้าบันก่ออิฐถือปูนประดับกระเบื้องเคลือบลายดอกไม้ ไม่มีช่อฟ้าใบระกา ศาลาการเปรียญที่อยู่ใกล้กันสร้างแบบเดียวกันเกือบทุกส่วน

พระประธานในพระอุโบสถเป็นพระพุทธรูปปางป่าเลไลยก์ หล่อสำริด สูงราว 5.65 เมตร นั่งห้อยพระบาท พระหัตถ์ขวาหงายขึ้นรับของถวาย ด้านหน้ามีรูปช้างหมอบถวายน้ำกับลิงถวายรวงผึ้ง ในกรุงเทพฯ มีพระอุโบสถที่ใช้พระปางนี้เป็นพระประธานแค่ 2 แห่ง อีกแห่งคือวัดบางขุนเทียนใน

ปางป่าเลไลยก์เป็นพระประจำวันพุธกลางคืน คนเกิดวันพุธหลังหกโมงเย็นจึงนิยมมาไหว้ที่นี่ ดูวัดประจำวันเกิดอื่นได้ที่ไหว้พระวันเกิด ผนังด้านในยังมีจิตรกรรมฝาผนังเรื่องพุทธประวัติและชีวิตชาวบ้านสมัยรัชกาลที่ 3

หอระฆัง เจดีย์ และหอพระธรรมริมแม่น้ำ

หน้าพระวิหารหลวงมีหอระฆังสีขาวยอดแหลม สร้างขึ้นทีหลังเพื่อแขวนระฆังใบใหญ่ที่สุดในประเทศไทย ระฆังใบนี้หล่อถวายหลวงพ่อโต มองจากแม่น้ำจะเห็นหอระฆังคู่กับหลังคาพระวิหาร

วัดกัลยาณมิตรมองจากแม่น้ำเจ้าพระยา พระวิหารหลวงหลังคาสูง หอระฆังสีขาวยอดแหลม และถะจีนริมเขื่อน
  1. เจดีย์เจ้าพระยานิกรบดินทร์ สร้าง พ.ศ. 2407 เป็นเจดีย์ทรงเครื่องย่อมุมทำจากหินอ่อน บรรจุอัฐิผู้สร้างวัด อยู่ด้านทิศใต้
  2. เจดีย์ทรงถะจีน ทำจากศิลาเขียว ตั้งคู่กันทางทิศเหนือ รอบฐานมีรูปพระภิกษุจีนและนักรบจีน
  3. หอพระธรรมมณเฑียรเถลิงพระเกียรติ อาคาร 2 ชั้นข้างพระวิหารหลวง สร้าง พ.ศ. 2408 สมัยรัชกาลที่ 4 ใช้เก็บพระไตรปิฎก

วัดกัลยาณมิตร เดินทางด้วยเรือข้ามฟากและรถไฟฟ้า

วัดกัลยาณมิตรอยู่ฝั่งธนบุรี แต่ทางที่คนใช้เดินทางมากที่สุดคือมาจากฝั่งพระนคร นั่งเรือข้ามฟากจากท่าปากคลองตลาดมาขึ้นท่าเรือวัดกัลยาณ์

ถ้ามารถไฟฟ้า ลง MRT สนามไชย แล้วเดินไปท่าเรือริมแม่น้ำฝั่งพระนครเพื่อต่อเรือข้ามฟาก สถานีอยู่ห่างวัดราว 700 เมตรเป็นเส้นตรงแต่อยู่คนละฝั่งแม่น้ำ จึงเดินถึงวัดเองไม่ได้ อีกทางคือ MRT อิสรภาพ ฝั่งธนฯ ห่างราว 1.2 กิโลเมตร ต่อรถหรือเดินเข้าถนนอรุณอมรินทร์

ขับรถมาเอง เข้าทางซอยอรุณอมรินทร์ 6 ซอยย่านนี้แคบ เวลาเปิดปิด ที่จอดรถ และรอบเรือข้ามฟาก ถามวัดหรือท่าเรือก่อนออกเดินทาง วัดอยู่ในย่านกุฎีจีน แขวงเดียวกับวัดประยุรวงศาวาส ถ้าจะไหว้วัดริมแม่น้ำฝั่งธนฯ ต่ออีกวัด ดูประวัติวัดอรุณ

เข้าวัดแต่งกายสุภาพ เสื้อมีแขน กางเกงหรือกระโปรงคลุมเข่า และถอดรองเท้าก่อนขึ้นพระวิหาร

ไปงานศพหรือทำบุญที่วัดกัลยาณมิตร

ไปงานศพหรืองานทำบุญที่วัดกัลยาณมิตร ถามชื่อศาลา วันเวลาสวด และเวลาฌาปนกิจจากเจ้าภาพก่อนออกจากบ้าน ถ้านั่งเรือข้ามฟากมาตอนค่ำ เช็ครอบเรือเที่ยวสุดท้ายไว้ด้วย ถ้าไม่แน่ใจเรื่องสีเสื้อผ้า ดูชุดไปงานศพ

ถ้าไปร่วมงานไม่ได้ ส่งพวงหรีดไปตั้งที่ศาลาแทนได้ ข้อมูลวัดสำหรับสั่งอยู่ที่หน้าวัดกัลยาณมิตรวรมหาวิหาร หรือดูวัดอื่นในวัดในกรุงเทพ สั่งกับร้านพวงหรีดศาลาหรีดได้ทาง LINE ของร้าน แจ้งชื่อวัด ชื่อศาลา วันเวลาสวด และข้อความบนป้าย

ภาพวัดในบทความ: ภาพปก โดย Athichitra สัญญาอนุญาต CC BY-SA 4.0 · ภาพหลวงพ่อโต โดย Don Ramey Logan สัญญาอนุญาต CC BY 4.0 · ภาพวัดจากแม่น้ำเจ้าพระยา โดย Medelam สัญญาอนุญาต CC BY-SA 4.0 · ทุกภาพจาก Wikimedia Commons ครอปและปรับขนาดจากต้นฉบับ ภาพปกวางกล่องชื่อบทความทับ

อ่านต่อ

บทความที่เกี่ยวข้อง

ประวัติวัดมังกรกมลาวาส (วัดเล่งเน่ยยี่) วัดจีนนิกายกลางเยาวราช

ประวัติวัดมังกรกมลาวาส (วัดเล่งเน่ยยี่) วัดจีนนิกายกลางเยาวราช

วัดเล่งเน่ยยี่หรือวัดมังกรกมลาวาส วัดจีนนิกายบนถนนเจริญกรุง สร้าง พ.ศ. 2414 ไหว้พระประธาน 3 องค์ ไท้ส่วยเอี๊ยแก้ปีชง เดินจาก MRT วัดมังกรราว 200 เมตร

อ่านต่อ →
ภาษีมรดก ใครต้องเสีย คิดยังไง ยื่นที่ไหน ภายในกี่วัน

ภาษีมรดก ใครต้องเสีย คิดยังไง ยื่นที่ไหน ภายในกี่วัน

ภาษีมรดกเสียเฉพาะผู้รับที่ได้มรดกเกิน 100 ล้านบาท ลูกหรือพ่อแม่เสีย 5% ของส่วนเกิน คนอื่น 10% คู่สมรสไม่ต้องเสีย ยื่น ภ.ม.60 ภายใน 150 วัน พร้อมตัวอย่างคำนวณ

อ่านต่อ →
ทำบุญวันพ่อ ให้พ่อที่เสียไปแล้ว ทำอะไรได้บ้าง และข้อความคิดถึงพ่อที่จากไป

ทำบุญวันพ่อ ให้พ่อที่เสียไปแล้ว ทำอะไรได้บ้าง และข้อความคิดถึงพ่อที่จากไป

วันพ่อ 5 ธันวาคม 2569 ตรงกับวันเสาร์ ทำบุญวันพ่อให้พ่อที่เสียไปแล้วได้ด้วยการตักบาตร ไหว้อัฐิ บังสุกุล ถวายสังฆทาน แล้วกรวดน้ำ พร้อมข้อความและแคปชั่นคิดถึงพ่อที่จากไป

อ่านต่อ →

ต้องการให้ทีมงานช่วยเลือกพวงหรีด?

แจ้งงบ ชื่อวัด และเวลาที่ต้องการจัดส่ง ทีมงานช่วยแนะนำแบบและประสานงานให้ได้ทาง LINE

ปรึกษาทีมงานทาง LINE