ประวัติวัดร่องขุ่น เชียงราย ใครสร้าง สร้างปีไหน และความหมายของอุโบสถสีขาว

ประวัติวัดร่องขุ่นเริ่มจากสำนักสงฆ์ของชาวบ้านร่องขุ่น จังหวัดเชียงราย ก่อนที่อาจารย์เฉลิมชัย โฆษิตพิพัฒน์ จิตรกรซึ่งเกิดที่หมู่บ้านนี้ จะเข้ามาออกแบบและสร้างอุโบสถสีขาวตั้งแต่ พ.ศ. 2540 และยังสร้างต่อเนื่องมาถึงปัจจุบัน ชาวต่างชาติรู้จักวัดนี้ในชื่อ White Temple คนไทยบางคนเรียกว่าวัดสีขาวเชียงราย

สรุปข้อมูลวัดร่องขุ่น เชียงราย

ประวัติวัดร่องขุ่น จากสำนักสงฆ์บ้านร่องขุ่นถึงวัดสีขาว

ประวัติวัดร่องขุ่นมีสองช่วง ช่วงแรกชาวบ้านร่องขุ่นสร้างและย้ายวัดกันเอง ช่วงหลังตั้งแต่ พ.ศ. 2540 อาจารย์เฉลิมชัยเข้ามารับงานสร้างอุโบสถ

วัดร่องขุ่นก่อน พ.ศ. 2540

ราว พ.ศ. 2430 มีชาวบ้านไม่กี่หลังคาเรือนเข้ามาจับจองที่ทำไร่ทำนา อาศัยลำน้ำสายเล็กที่ไหลลงแม่น้ำแม่ลาว น้ำในลำน้ำนี้มีสีขุ่น ชาวบ้านจึงเรียกหมู่บ้านว่า "บ้านฮ่องขุ่น" ซึ่งกลายมาเป็นชื่อร่องขุ่น

เมื่อหมู่บ้านขยายเป็นกว่า 50 หลังคาเรือน ขุนอุดมกิจเกษมราษฎร์ได้ชวนชาวบ้านสร้างสำนักสงฆ์ขึ้นริมน้ำแม่ลาว เป็นศาลากับกุฏิเรือนไม้ ต่อมาน้ำเซาะตลิ่งพัง วัดจึงย้ายที่ตั้งสองครั้ง ครั้งหลังมาอยู่บนที่ดินที่นางบัวแก้ว ภรรยากำนันทา ดีวรัตน์ ยกให้ ซึ่งเป็นที่ตั้งวัดในปัจจุบัน

พ.ศ. 2499 พระไสว ชาคโร มาเป็นเจ้าอาวาส ท่านสร้างอุโบสถหลังแรกใน พ.ศ. 2507 และวัดได้รับวิสุงคามสีมาใน พ.ศ. 2520 ผ่านไปราวสามสิบปีอุโบสถหลังนี้ทรุดโทรมจนใช้ทำสังฆกรรมไม่ได้ คณะศรัทธาจึงรื้อถอนเมื่อ 3 มิถุนายน พ.ศ. 2538 วางศิลาฤกษ์หลังใหม่ 26 พฤศจิกายนปีเดียวกัน และเริ่มก่อสร้าง 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2539

พ.ศ. 2540 ปีที่อาจารย์เฉลิมชัยเข้ามาสร้าง

วัดร่องขุ่นแบบที่เห็นทุกวันนี้เริ่มสร้างใน พ.ศ. 2540 ตอนนั้นอุโบสถหลังใหม่ของวัดเสร็จแค่โครงสร้างองค์กลาง แล้วเงินของวัดก็ขาดมือเพราะวิกฤตเศรษฐกิจ อาจารย์เฉลิมชัยซึ่งเป็นคนบ้านร่องขุ่นจึงขอเข้ามาสร้างต่อด้วยทุนของตนเอง และแก้แบบแปลนเดิมเป็นแบบของท่าน

บางแหล่งให้ปีเริ่มเป็น พ.ศ. 2539 ปีนั้นเป็นปีที่วัดลงมือสร้างโครงอุโบสถและอาจารย์เฉลิมชัยเริ่มออกแบบ ส่วน พ.ศ. 2540 เป็นปีที่ท่านเข้ามารับงานเต็มตัว

อาจารย์เฉลิมชัยซื้อที่ดินเพิ่มทางทิศใต้ของวัด 1 ไร่ 200 ตารางวา และคุณวันชัย วิชญชาคร บริจาคเพิ่มอีก 5 ไร่ 300 ตารางวา ปัจจุบันวัดมีพื้นที่ 10 ไร่ 100 ตารางวา สิ่งก่อสร้างรุ่นเก่าอย่างศาลา กุฏิ หอฉัน และกำแพงวัดถูกรื้อออก เพื่อให้อาคารทั้งวัดเป็นแบบเดียวกัน

แผ่นดินไหว พ.ศ. 2557

วันที่ 5 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 เกิดแผ่นดินไหวขนาด 6.3 มีศูนย์กลางที่อำเภอแม่ลาว จังหวัดเชียงราย ผนังอุโบสถปูนกะเทาะ กระเบื้องหลุด ยอดพระธาตุหัก และภาพเขียนเสียหาย วัดปิดซ่อมตั้งแต่วันที่ 6 พฤษภาคม หลังวิศวกรตรวจแล้วว่าโครงสร้างอาคารยังแข็งแรง บริเวณวัดก็เปิดให้เข้าอีกครั้งในวันที่ 8 พฤษภาคม ส่วนงานซ่อมอาจารย์เฉลิมชัยตั้งเป้าไว้สองปี

คนสร้างวัดร่องขุ่น อาจารย์เฉลิมชัย โฆษิตพิพัฒน์

คนสร้างวัดร่องขุ่นคืออาจารย์เฉลิมชัย โฆษิตพิพัฒน์ จิตรกรชาวเชียงราย เกิดเมื่อ 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2498 ที่บ้านร่องขุ่น ท่านออกแบบทั้งตัวอาคาร งานปูนปั้น และจิตรกรรมของวัดด้วยตัวเอง

อาจารย์เฉลิมชัยเรียนที่มหาวิทยาลัยศิลปากร ภาควิชาศิลปไทยรุ่นแรก ผลงานก่อนวัดร่องขุ่นมีจิตรกรรมในอุโบสถวัดพุทธปทีปที่ลอนดอน และภาพประกอบพระราชนิพนธ์พระมหาชนก ท่านได้รับยกย่องเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) ประจำปี พ.ศ. 2554 และลาออกจากตำแหน่งนี้เมื่อ 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2568

ท่านเริ่มงานที่วัดร่องขุ่นตอนอายุ 42 ปี ตั้งใจจะทำไปจนสิ้นชีวิต และคาดไว้เองว่างานจะไม่เสร็จในช่วงชีวิตของท่าน เงินที่ใช้สร้างเป็นทุนส่วนตัว วัดรับบริจาคได้รายละไม่เกิน 10,000 บาท

แรงบันดาลใจ 3 อย่างในการสร้างวัด

• ชาติ อยากสร้างงานศิลปะชิ้นใหญ่ไว้เป็นสมบัติของแผ่นดิน
• ศาสนา ธรรมะเปลี่ยนท่านจากคนใจร้อนเป็นคนใจเย็น จึงขออุทิศตนให้พระพุทธศาสนา
• พระมหากษัตริย์ ท่านเคยเข้าเฝ้าฯ ถวายงานพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 หลายครั้ง จึงตั้งใจสร้างงานพุทธศิลป์ถวายเป็นงานศิลปะประจำรัชกาล

สถาปัตยกรรมวัดร่องขุ่นและความหมายของอุโบสถสีขาว

สถาปัตยกรรมวัดร่องขุ่นมีอุโบสถสีขาวเป็นอาคารหลัก ตัวอุโบสถขาวทั้งหลัง ฝังกระจกชิ้นเล็กไว้ทั่วผนังด้านนอก ทรงอาคารยังเป็นแบบวัดไทย คือหลังคาซ้อนสามชั้นและมีนาคประดับ สีขาวหมายถึงพระบริสุทธิคุณของพระพุทธเจ้า

สะพานและปริศนาธรรมหน้าอุโบสถ

ทางเข้าอุโบสถเป็นสะพานข้ามสระน้ำ หมายถึงการเดินข้ามจากวัฏสงสารไปสู่พุทธภูมิ ก่อนขึ้นสะพานมีรูปปั้นมือจำนวนมากยื่นขึ้นมาจากพื้น แทนความอยากที่ไม่รู้จักพอ

จิตรกรรมฝาผนัง ห้องน้ำสีทอง และหอศิลป์

จิตรกรรมฝาผนังในอุโบสถเป็นฝีมืออาจารย์เฉลิมชัย ภาพใช้โทนสีส้มของเปลวไฟ และแทรกตัวละครจากภาพยนตร์กับการ์ตูนร่วมสมัยไว้ในฉากที่เล่าเรื่องกิเลสของคน

ห้องน้ำวัดร่องขุ่นเป็นอาคารสีทองทั้งหลัง ตกแต่งละเอียดพอกับอุโบสถ อาคารนี้คู่กับอุโบสถโดยตั้งใจ สีทองแทนกายและความยึดติดในทรัพย์สิน สีขาวของอุโบสถแทนใจ

ในวัดมีหอศิลป์จัดแสดงภาพเขียนด้วย เวลาเปิดของหอศิลป์อาจต่างจากตัววัด

วัดร่องขุ่น ค่าเข้าชม เวลาเปิด และการเดินทาง

วัดร่องขุ่นเปิดทุกวัน ตั้งแต่ 08.00 น. เวลาปิดมีสองข้อมูล คือ 17.00 น. กับ 17.30 น. ไปให้ถึงก่อน 17.00 น. จะไม่พลาด ค่าเข้าชมสำหรับคนไทยไม่มี ชาวต่างชาติเสียคนละ 200 บาท ตามอัตราที่เริ่มใช้ 1 มกราคม พ.ศ. 2568 เวลาและค่าเข้าชมเปลี่ยนได้ ควรตรวจกับวัดก่อนไป

วัดอยู่เลขที่ 60 หมู่ 1 ถนนพหลโยธิน ตำบลป่าอ้อดอนชัย ทางทิศใต้ของตัวเมืองเชียงราย ห่างจากสนามบินแม่ฟ้าหลวงราว 19 ถึง 22 กิโลเมตร ไปได้ทั้งรถส่วนตัว รถเช่า และแท็กซี่

• แต่งกายให้คลุมไหล่และคลุมเข่า
• ไม่หยุดยืนถ่ายรูปบนสะพานทางเข้าอุโบสถ เพราะเป็นทางเดินทางเดียว
• ทำตามป้ายและคำแนะนำของเจ้าหน้าที่วัด

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับวัดร่องขุ่น

วัดร่องขุ่นสร้างกี่ปีแล้ว นับจาก พ.ศ. 2540 ถึง พ.ศ. 2569 ได้ 29 ปี และยังสร้างไม่เสร็จ แผนของวัดเมื่อครบจะมีอุโบสถ ปราสาทบรรจุพระธาตุ พิพิธภัณฑ์ ศาลาราย เมรุ หมู่กุฏิ ศาลาการเปรียญ และศาลารับรอง

วัดร่องขุ่นมีพระไหม วัดร่องขุ่นเป็นวัดในพระพุทธศาสนา มีเจ้าอาวาสมาตั้งแต่ยุคสำนักสงฆ์ และในแผนของวัดก็มีหมู่กุฏิ ส่วนจำนวนพระที่จำพรรษาในปัจจุบันควรถามจากวัดโดยตรง

วัดร่องขุ่นอยู่จังหวัดอะไร อยู่จังหวัดเชียงราย ในตำบลป่าอ้อดอนชัย อำเภอเมืองเชียงราย

วัดร่องขุ่นคืออะไร ต่างจากวัดอื่นตรงไหน เป็นวัดของชุมชนบ้านร่องขุ่นที่ศิลปินคนเดียวออกแบบใหม่ทั้งวัด จุดเด่นคืออุโบสถสีขาวประดับกระจก กับปริศนาธรรมที่ใส่ไว้ตลอดทางเดิน

ใครสนใจประวัติวัดเก่าแก่ในกรุงเทพ อ่านต่อได้ที่ประวัติวัดโพธิ์ ประวัติวัดอรุณ และรายชื่อวัดในกรุงเทพน่าไปทำบุญ ส่วนงานศพในกรุงเทพและปริมณฑล ศาลาหรีดรับส่งพวงหรีดถึงศาลาวัด สั่งได้ทาง LINE @350kruft